You are here:---Dobitë mahnitëse të Pjeshkës

Dobitë mahnitëse të Pjeshkës

2018-08-20T16:59:34+00:00August 20th, 2018|Categories: Fruta Perime|

Dobitë mahnitëse të Pjeshkës

 

Arabisht: الدراق

Anglisht: Peach.

Emri shkencor: Prunus persica L.

Familja: Rosaceae.

Pjeshka është pemë shumëvjeçare, me lartësi 4-10 m, me gjethe heshtake, me lule rozë me pesë petale, me frut ngjyrë rozë, aromatik dhe me shije të ëmbël, me farë të madhe, të fortë me ngjyrë të kuqe.

Pjeshkët dhe nektarinat janë të njëjtat lloje, edhe pse ato konsiderohen si fruta të ndryshme. Në dallim nga pjeshkët, frutat e të cilëve paraqesin lëkurë me push, nektarinat karakterizohen nga mungesa e trichomes. Përgjegjëse për pushin është mutacioni që gjendet në një gjen të vetëm (MYB25).

Megjithëse emri botanik “Prunus persica” i referohet Persisë nga ku erdhi në Evropë, studimet gjenetike sugjerojnë se pjeshkët e kanë origjinën në Kinë,  ku janë kultivuar që nga periudha neolitike. Deri kohët e fundit, besohet se kultivimi filloi rreth vitit 2000 para Krishtit. Dëshmi më të fundit tregojnë se zbutja ka ndodhur që në fillim të vitit 6000 para Krishtit, në Provincën Zhejiang të Kinës.

Në vitin 2016, prodhimi botëror i pjeshkave dhe nektarinave ishte 25 milionë ton, i udhëhequr nga Kina që prodhoi 58% të totalit botëror.

Në 2013, 1.9 milion ton të pjeshkave dhe nektarinave u eksportuan në mbarë botën, të udhëhequr nga volumi i eksportit të Spanjës me 39% (0.75 milion ton) të totalit. Italia (0.3 milion ton), Greqia dhe Shtetet e Bashkuara gjithashtu kishin vëllime të konsiderueshme të eksportit prej 0.1 milion ton secili.

Lulet e pjeshkës janë shumë të çmuara në kulturën kineze. Kinezët e lashtë besonin se pjeshka ka më shumë vitalitet se çdo pemë tjetër, sepse lulet e tyre shfaqen para se të dalin gjethet.

Elementët përbërës të pjeshkës: Vitamin A, vitamin B1 (thiamine), vitamin B2 (riboflavin), vitamin B3 (niacin), vitamin B-6,  Vitamin K, beta carotene, potassium, fiber, vitamin C,vitamin E, (phylloquinone), niacin, minerals, such as, potassium, cooper, manganese, zink and phosphorous.

Dobitë shëndetësore dhe mjekësore të pjeshkës

– Pjeshkët përmbajnë kalium, i cili është jetik për sinjalizimin e duhur nervor dhe për funksionimin qelizor të trupit; ndihmon në proceset metabolike, ruan ekuilibrin elektrolit, dhe rregullon indet muskulare.

– Imuniteti është ushtria e trupit kundër mikrobeve, sëmundjeve, infeksioneve dhe radikalëve të lirë. Një sistem imun i shëndetshëm do të sigurojë një metabolizëm të shëndetshëm, i cili është i nevojshëm për funksionalitetin muskulor efektiv. Acidi askorbik dhe zinku që përmban pjeshka ndihmojnë trupin të mbajë një sistem të fortë dhe të shëndetshëm imun.

– Parandalon kancerin; Pjeshkët janë të pasura me komponime fenolike dhe carotenoide, të cilat posedojnë veti anti-tumor dhe anti-kancer, si dhe ndihmojnë në luftimin e llojeve të ndryshme të kancerit të tilla si kanceri i gjirit dhe i mushkërive. Përveç kësaj, pjeshka është e pasur me beta-carotene, duke siguruar efekte mbrojtëse kundër kancerit të mushkërive.

– Pjeshkët janë të lidhura me luftimin e kancerit të zorrës së trashë dhe parandalimin e çrregullimeve të tretjes, mbrojnë zorrët nga komplikimet shëndetësore të tilla si diarrea, hemorroidet, ulëerat dhe çrregullimet gastrointestinale.

– Pjeshkët luftojnë kapsllëkun, sepse përmbajnë sasi të larta të fibrave.

– Mbrojnë nga sëmundjet e zemrës, lehtësojnë sasinë e kolesterolit dhe parandalojnë oksidimin e LDL.

– Ndihmojnë në heqjen e gurëve të fshikëzës, infeksionet dhe urinën e përgjakur.

– Parandalojnë rënin e lëngut të kockave dhe rënien e sasisë së estrogjenit.

– Pjeshka përmban elementë që ndihmojnë trupin të përthithë kalciumin për të ruajtur forcën kockore.

– Ndihmojnë në kurimin e kollës dhe të astmës.

– Ndihmojnë në përmirësimin e shëndetit të lëkurës dhe i shtojnë ngjyrën asaj.

– Pjeshkët janë të pasura me carotenoids dhe beta carotens që mbrojnë sytë, sidomos retinën, nga sëmundje të tilla si xerophthalmia.

– Sasia e lartë e vitaminës C e gjetur në pjeshkë siguron që lëkura të mbrohet nga stresi oksidativ dhe gjithashtu ndalon humbjen e kolagjenit në lëkurë, duke promovuar rigjenerimin e qelizave.

Përdorimet e tjera të Pemës së Pjeshkës

Përveç frutit, pjesët e tjera të pemës së pjeshkës ofrojnë gjithashtu një sërë përfitimesh shëndetësore.

Gjethet e pjeshkës; Gjethet e pjeshkës janë të dobishme për trajtimin e kollës, bronkitit dhe çrregullimeve abdominale. Ato posedojnë veti detoksifikuese, laksative dhe diuretike, dhe janë gjithashtu efektive në trajtimin e parazitëve të barkut dhe në shërimin e plagëve. Ato përdoren gjithashtu edhe në prodhimin e ngjyrave me ngjyrë të gjelbër.

Lulet e pjeshkës; Lule e pjeshkës ndihmojnë në lehtësimin e simptomave të kapsllëkut dhe edemës.

Farat e pjeshkës; Farat e pjeshkës janë të efektshme në trajtimin e çrregullimeve menstruale si dysmenorrhea, amenorrhea, dhe kushte të tjera, duke përfshirë astmën, dhe kollën. Ato janë gjithashtu të dobishme në trajtimin e apendicitit akut dhe dyspnea (gulçim), dhe promovojnë qarkullimin e shëndetshëm të gjakut.

Lëvorja e pemës; Lëkura e thatë e pemës është e dobishme në trajtimin e verdhëzës.

Efektet anësore të Pjeshkës

Reaksione alergjike; Pjeshkët mund të shkaktojnë alergji ushqimore për shkak të pranisë së disa alergeneve të caktuara. Prodhimi dhe ruajtja e pjeshkave të thata mund të përfshijnë përdorimin e sulfit si një ruajtës, i cili mund të çojë në reaksione alergjike duke përfshirë simptomat e përkeqësuara të astmës, urtikarias, ngushtimet bronkiale dhe anafilaksinë.

Farat e pjeshkës; Përdorimi i tepërt i farave të pjeshkës duhet të shmanget pasi mund të kenë efekte toksike për shkak të pranisë së cianidit. Është gjithmonë e këshillueshme që të konsultoheni me mjekun profesional në rast të ndonjë përdorimi të produkteve medicinale të bëra nga farat e pjeshkave.